- Tytuł:
-
Apartheid, antyfaszyzm i misja cywilizacyjna : dyskurs antyapartheidowski w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych XX wieku
Apartheid, anti-fascism and the civilising mission : anti-apartheid discourse of the Polish Peoples Republic in the 1950s and 1960s - Autorzy:
- Muchowski, Jakub
- Opis:
-
In the Polish People's Republic, antiapartheid discourse emerged after the Second World War and grew to considerable proportions. Over a period of forty years, more than twenty books and dozens of articles were published, and a number of novels and nonfiction, journalism and history books were translated. In this article, I analyse a section of the Polish antiapartheid discourse by pointing out several dominant organising patterns. Their first group consists in the depiction of apartheid as close to "Hitlerism", irrational, backward, isolationist, imperialist, while the second group consists in the depiction of Black South Africans as identical to nonWhite inhabitants of the entire continent as well as "civilisationally younger". I discuss both groups using the concept of antifascism. Framing antiapartheid discourse as a component of a broader cultural formation operating in the postwar period in the Eastern Bloc, as well as in Weste countries and globally, allows to explain the configuration of concepts, images and positions taken by discourse actors.
W PRL dyskurs antyapartheidowski wyłonił się niedługo po drugiej wojnie światowej i rozrósł do znacznych rozmiarów. W ciągu czterdziestu lat wydano ponad dwadzieścia książek oraz kilkadziesiąt artykułów, a także przetłumaczono kilka powieści i książek reporterskich, publicystycznych i historycznych. W artykule częściowo analizuję ten dyskurs, wskazując na kilka organizujących go dominant, które omawiam przy użyciu pojęcia antyfaszyzm. Ich pierwsza grupa obrazuje apartheid jako bliski "hitleryzmowi", irracjonalny, zacofany, izolujący się, imperialistyczny. Druga grupa ukazuje czarnych mieszkańców Południowej Afryki jako tożsamych z niebiałymi mieszkańcami całego kontynentu i cywilizacyjnie "młodszych". Ujęcie dyskursu antyapartheidowskiego jako składowej szerszej formacji kulturowej funkcjonującej w okresie powojennym w Bloku Wschodnim, a także w państwach zachodnich i globalnie pozwala wytłumaczyć konfigurację pojęć, obrazów i pozycji zajmowanych przez aktorów dyskursu. - Dostawca treści:
- Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego
Artykuł