Informacja

Drogi użytkowniku, aplikacja do prawidłowego działania wymaga obsługi JavaScript. Proszę włącz obsługę JavaScript w Twojej przeglądarce.

Wyszukujesz frazę "Szymaszek, Aneta" wg kryterium: Wszystkie pola


Wyświetlanie 1-3 z 3
Tytuł:
Czasowe przetwarzanie informacji jako kluczowy aspekt językowego i niejęzykowego funkcjonowania poznawczego osób z afazją : praca doktorska
Autorzy:
Choiński, Mateusz
Współwytwórcy:
Szymaszek, Aneta (1977- ) : Supervisor
Szymaszek, Aneta (1977- ) : Promotor
Wydawca:
Instytut Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN
Opis:
Autoreferat: treść załączonych do dysertacji kopii artykułów dostępna wyłącznie w wersji drukowanej
65, [4] pages, offprints (various pagination) : illustrations ; 30 cm
Bibliografia
Dane epidemiologiczne wskazują na to, że z roku na rok coraz więcej osób doświadcza udaru mózgu. Jedną z najczęstszych konsekwencji udaru jest afazja, definiowana jako zaburzenie funkcji językowych. Obecnie coraz powszechniej zwraca się uwagę na występowanie u osób z afazją deficytów w zakresie niejęzykowych funkcji poznawczych, takich jak pamięć, uwaga, planowanie, czy czasowe przetwarzanie informacji (CzPI). Deficyty te wpływają na głębokość zaburzeń językowych i utrudniają proces terapii. Ze względu na czasową dynamikę produkcji i rozumienia mowy, a także innych operacji poznawczych wspierających procesy językowe, zaburzenia CzPI wydają się mieć szczególne znaczenie dla trudności obserwowanych w afazji. Przedstawiony cykl badań składa się z trzech artykułów dotyczących powiązań niejęzykowych funkcji poznawczych, ze szczególnym naciskiem na sprawność CzPI, z funkcjami językowymi u osób z afazją. Badanie pierwsze dotyczy zależności pomiędzy pamięcią krótkotrwałą i operacyjną, CzPI i rozumieniem mowy. Zaobserwowano, że osoby z afazją wykazują większą sprawność pamięci krótkotrwałej, zarówno werbalnej, jak i przestrzennej, niż operacyjnej. Ponadto wyższy poziom werbalnej i przestrzennej pamięci krótkotrwałej oraz werbalnej i przestrzennej pamięci operacyjnej korespondował z lepszym rozumieniem mowy. Dalsze analizy wykazały, że relacja pomiędzy sprawnością pamięci a CzPI zależy od modalności zapamiętywanego materiału. CzPI okazało się ściśle związane z przestrzenną pamięcią operacyjną. Jego znaczenie było jednak mniej istotne dla funkcjonowania pacjentów w zakresie werbalnej pamięci krótkotrwałej i operacyjnej oraz przestrzennej pamięci krótkotrwałej. W przypadku tych rodzajów pamięci u osób z afazją kluczową rolę okazała się odgrywać głębokość deficytów rozumienia mowy. Drugie badanie miało na celu określenie powiązań pomiędzy parametrami potencjału P300 a poziomem funkcji poznawczych u osób z afazją. Wykazano, że im krótsza latencja potencjału, tym wyższy poziom CzPI, szybkości psychoruchowej, przestrzennej pamięci krótkotrwałej, planowania, rozumienia słów, globalnego rozumienia mowy, a także fluencji słownej. Wyniki te świadczą o tym, że u osób z afazją latencja potencjału P300 może stanowić trafny wskaźnik poziomu funkcji poznawczych, w szczególności tych dla sprawności których kluczowe jest tempo przetwarzania informacji. Badanie trzecie miało na celu weryfikację skuteczności nowej ścieżki terapeutycznej bazującej na programie Dr Neuronowski® opracowanej w ramach niniejszego projektu dla osób z afazją. Trening ten opierał się na kompleksowym usprawnianiu wielu funkcji poznawczych, z głównym naciskiem na CzPI. Wykazano, że przyniósł on poprawę zarówno w zakresie trenowanych niejęzykowych funkcji poznawczych, jak i w zakresie niećwiczonych funkcji językowych. Po treningu z wykorzystaniem nowej ścieżki programu Dr Neuronowski® zaobserwowano poprawę w zakresie CzPI, werbalnej pamięci krótkotrwałej i operacyjnej, a także słuchu fonemowego, globalnego rozumienia mowy, rozumienia gramatyki, nazywania i fluencji słownej. Z kolei trening kontrolny, oparty wyłącznie na ćwiczeniach językowych, przyniósł poprawę jedynie w zakresie trenowanych funkcji. Wyniki te wskazują na to, że ćwiczenia niejęzykowych funkcji poznawczych, w tym CzPI, przynoszą większe korzyści, niż samo trenowanie funkcji językowych. Prezentowany cykl badań wskazuje na znaczenie niejęzykowych funkcji poznawczych w kompleksowym rozumieniu, diagnostyce i rehabilitacji afazji. Szczególne znaczenie ma tu CzPI, uważane przez niektórych badaczy za logistyczną podstawę funkcji poznawczych, w tym funkcjonowania językowego. Włączenie ćwiczeń CzPI i innych niejęzykowych funkcji poznawczych w zakres terapii afazji może przynieść znaczące benefity dla pacjentów.
Summary in English
Epidemiological data indicates that the number of people suffering a stroke is increasing every year. One of the most common consequences of a stroke is aphasia, defined as an impairment of language functions. Growing attention is being paid to the occurrence of deficits in non-linguistic cognitive functions in individuals with aphasia, such as memory, attention, planning, and temporal information processing (TIP). These deficits intensify the severity of language impairments and hinder the therapy process. Given the temporal dynamics of speech production and comprehension, as well as other cognitive functions supporting language processes, TIP deficits appear to play a particularly significant role in the deficits observed in aphasia. The present thesis consists of three articles focusing on the relationship between non-linguistic cognitive functions, with a special focus on TIP efficiency, and language functions in individuals with aphasia. The first study examines the relationship between short-term and working memory, TIP, and speech comprehension. It was observed that individuals with aphasia exhibit greater short-term memory efficiency, both verbal and spatial, compared to working memory. Furthermore, higher levels of verbal and spatial short-term memory, as well as verbal and spatial working memory, were associated with better speech comprehension. Further analyses showed that the relationship between memory performance and TIP depends on the modality of the memorised material. TIP was found to be closely linked to spatial working memory. However, its significance was less pronounced for verbal short-term and working memory, as well as spatial short- term memory. In these types of memory in individuals with aphasia, the severity of speech comprehension deficits played a key role. The second study aimed to determine the relationship between the parameters of the P300 potential and the efficiency of cognitive functions in individuals with aphasia. It was demonstrated that shorter latency of the potential was associated with better TIP, psychomotor speed, spatial short-term memory, planning, word comprehension, global speech comprehension, and verbal fluency. These results suggest that in individuals with aphasia, the latency of the P300 potential may serve as an reliable indicator of cognitive function efficiency, particularly those functions for which speed of information processing is critical. The third study evaluated the effectiveness of a new training developed for individuals with aphasia, based on the Dr. Neuronowski® program. This training focused on the comprehensive improvement of various cognitive functions with an emphasis on TIP. It was shown to improve both trained non-linguistic cognitive functions and untrained language functions. After training, the improvement was observed in TIP, verbal short-term and working memory, phonemic hearing, global speech comprehension, grammar comprehension, naming, and verbal fluency. In contrast, the control training, which was based solely on language exercises, resulted in improvement only in the directly trained functions. These findings indicate that exercises that target non-linguistic cognitive functions, including TIP, provide greater benefits than training language functions alone. This presented series of studies highlights the importance of non-linguistic cognitive functions in the comprehensive understanding, diagnosis, and rehabilitation of aphasia. In particular, TIP is considered by some researchers to be a logistical basis of cognitive functions, including language functioning. Incorporating TIP exercises and other non-linguistic cognitive function training into aphasia therapy may have significant benefits for patients.
Bibliography
Streszczenie w języku angielskim.
65, [4] strony, nadbitki (wiele liczbowań) : ilustracje ; 30 cm
Summary of professional accomplishments: access to original works available only with the thesis' manuscript stored at the library collection
Dostawca treści:
RCIN - Repozytorium Cyfrowe Instytutów Naukowych
Książka
Tytuł:
Efektywność percepcji czasu i jej związek z funkcjonowaniem poznawczym u młodych dorosłych - wskaźniki behawioralne i neuroobrazowe : praca doktorska
Autorzy:
Stańczyk, Magdalena
Współwytwórcy:
Szymaszek, Aneta (1977- ) : Supervisor
Szymaszek, Aneta (1977- ) : Promotor
Wydawca:
Instytut Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN
Opis:
Time perception is a complex process which constitutes a base of our functioning. This process operates on different temporal levels, hierarchically ordered i.a., on milliseconds and seconds levels. The literature data indicate that the milliseconds level, may be crucial for the effectiveness of our functioning at higher temporal levels and corresponds with efficiency of our cognitive functioning. The aim of this study was to verify above-mentioned assumptions and to examine the neural correlates of time perception. In this study 109 young adults were tested. In the first part of the project (behavioural one) two groups of participants were selected, i.e., characterised by either high (WEpc) or low (NEpc) efficiency of time perception on the milliseconds level. Then, the between-groups comparisons in the efficiency of time perception on the seconds level and cognitive ability such as planning, working memory and attention were performed. In the second part of the study (neuroimaging one), the pattern of the brains structures engaged in time perception on different levels of difficulty (condition: hard, medium, easy), activated independently (the crucial areas) and dependently on individual differences in efficiency of time perception (additional areas) on the milliseconds level, were determined. The obtained results evidenced that group characterised by a high or low efficiency of time perception on the milliseconds level, showed a high or low efficiency of time perception on the seconds level, respectively. Moreover, WEpc group showed better planning, working memory and attention compared to NEpc group. Next, the frontal cortex, as well as insula were revealed as crucial areas for time perception. No additional areas related to efficiency of time perception on the milliseconds level, were determined. As the difficulty of the task was modified, the pattern of the crucial areas also was changing, i.e., in the hard and medium conditions activations in frontal areas appeared, whereas during the easy condition, we observed activations in frontal and parietal cortices as well as in cingulate cortex and insula. To sum up, the efficiency of the time perception on the milliseconds level seems to be crucial for both efficient functioning on the higher temporal levels and for our cognitive functioning. The crucial areas of the brain associated with time perception were identified; however, the activation patterns of these areas did not differ in terms of individual efficiency of time perception at the milliseconds level.
Streszczenie w języku angielskim
147 pages : illustrations ; 30 cm
147 stron : ilustracje ; 30 cm
Bibliografia
Percepcja czasu jest złożonym procesem stanowiącym podstawę naszego funkcjonowania. Proces ten odbywa się na różnych – hierarchicznie ułożonych – poziomach czasowych m.in. na milisekundowym i sekundowym. Dane literaturowe wskazują, że poziom milisekundowy może być kluczowy dla efektywności naszego funkcjonowania na wyższych poziomach czasowych oraz koresponduje ze sprawnością naszego funkcjonowania poznawczego. Weryfikacja powyższych założeń wraz ze zbadaniem neuronalnych korelatów percepcji czasu, stanowiła cele niniejszej rozprawy. W badaniach wzięło udział 109 młodych dorosłych. W pierwszej części projektu (badanie behawioralne) wyodrębniono dwie grupy osób, tj. charakteryzujące się wysoką (WEpc) oraz niską (NEpc) efektywnością percepcji czasu na poziomie milisekundowym. Następnie dokonano porównań międzygrupowych efektywności percepcji czasu na poziomie sekundowym oraz sprawności funkcjonowania poznawczego w zakresie: planowania, pamięci roboczej i funkcji uwagowych. W drugiej części projektu (badanie neuroobrazowe) zbadano wzorzec struktur mózgowych zaangażowanych w percepcję czasu na różnych poziomach trudności zadania (warunek trudny, średni, łatwy) i aktywnych zarówno niezależnie (struktury kluczowe), jak i z uwzględnieniem różnic (obszary dodatkowe) w efektywności percepcji czasu na poziomie milisekundowym. Wyniki otrzymane w ramach niniejszej rozprawy dowodzą, że osoby o wysokiej i niskiej efektywności percepcji czasu na poziomie milisekundowym, przejawiały odpowiednio wyższą lub niższą efektywność w domenie sekundowej. Co więcej, osoby z grupy WEpc wykazały się lepszą zdolnością planowania, wydajniejszą pamięcią roboczą oraz charakteryzowały się sprawniejszą uwagą w porównaniu do osób z grupy NEpc. Wyodrębniono również struktury kluczowe w percepcji czasu w okolicach czołowych i wyspy. Natomiast nie udało się wyszczególnić obszarów dodatkowych związanych z efektywnością percepcji czasu na poziomie milisekundowym. Wraz ze zmieniającą się trudnością zadania wzorzec struktur kluczowych w percepcji czasu zmieniał się, tj. w warunku trudnym i średnim obserwowano aktywacje w okolicach czołowych, natomiast w warunku łatwym uwidoczniły się również aktywacje w okolicach ciemieniowych, zakrętu obręczy i wyspy. Podsumowując uzyskane w ramach niniejszej rozprawy zależności, należy zauważyć, iż efektywność percepcji czasu na poziomie milisekundowym może mieć kluczowe znaczenie dla naszego funkcjonowania zarówno na wyższych poziomach czasowych, jak i dla sprawności funkcjonowania poznawczego jednostki. Wyszczególniono struktury mózgowe kluczowe w percepcji czasu, natomiast wzorzec ten nie różnił się w zależności od indywidualnej efektywności percepcji czasu na poziomie milisekundowym.
Summary in English
Bibliography
Dostawca treści:
RCIN - Repozytorium Cyfrowe Instytutów Naukowych
Książka
    Wyświetlanie 1-3 z 3

    Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim komputerze. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies