Temat: Protestanci - Prolib Integro

Skocz do pozycji: 1.

Tytuł:: Grębocice – z dziejów religijnych miejscowości. Przykład koegzystencji i rywalizacji wyznań na Ziemi Głogowskiej
Autorzy:: Górniak, Marek Robert
Tematy:: Grębocice
Ziemia Głogowska
katolicy
protestanci
żydzi; Pokaż więcej
Wydawca:: Agencja Wydawnicza “PDN”
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/2036689.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: Grębocice is a village located in the northern part of the Dolnośląskie Province (in the Polkowice district), on the Grębocicka Plain (the microregion of the Głogowska Pradolina, a proglacial stream valley), about 9 km south-east of Głogów. Its history has been inextricably linked with the city of Głogów since the Middle Ages. At the beginning of the thirteenth century, this area was part of the united Silesia, and during the reign of Prince Henry III of Głogów (1273-1309), it was incorporated into the Głogów principality. From 1331 it was dependent on Bohemia (in 1344 the Prince of Głogów, Henry V “Żelazny” (Iron), paid homage to King Charles IV of Luxembourg). After the death of the last prince of Głogów, Henry XI (1476), this principality was under the rule of the king of Hungary, Croatia and Bohemia – Matthias Corvinus (died on 6 April 1490), and then it was ruled by Jan I Olbracht (until 1499) and Sigismund I Old (until 1506)1. Subsequently, the area was reincorporated into the Czech Crown and in the years 1526-1741 into the Habsburg monarchy. In 1742 Grębocice became part of Prussia. After World War I, as a result of the Treaty of Versailles (28 June 1919), this region remained within the borders of Germany, and it was not until after World War II that it returned to Poland. The analysis of the presented source material shows, among other things, one important observation – at the beginning of the twentieth century, there was a peculiar coexistence between residents-neighbours in Grębocice, which was more important to them than their religious and national differences (Evangelicals, Catholics, followers of Judaism) or their economic interests (Germans, Jews).
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 2.

Tytuł:: Miejsce i rola Kościoła luterańskiego w dziejach Prus Książęcych
Place and role of Lutheran Church in Ducal Prussia
Autorzy:: Małłek, Janusz
Wojciechowski, Leszek
Ryba, Mieczysław
Tematy:: Luteranie
Prusy Książęce
luteranizm
Kościół luterański
protestanci; Pokaż więcej
Wydawca:: Archiwum Główne Akt Dawnych
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/chapters/23942714.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: Celem artykułu jest odpowiedź na pytanie o miejsce i rolę Kościoła luterańskiego w Prusach Książęcych w latach 1525–1657. Przedstawiono w nim problem stosunku Kościoła luterańskiego do państwa pruskiego oraz do innych wyznań. Podkreślono fakt utożsamiania się państwa pruskiego z Kościołem luterańskim poprzez zagwarantowanie mu wyłączności na uprawianie kultu religijnego w Księstwie Pruskim. Współczesna historiografia nazwała to konfesjonalizacją luterańską, co oznaczało nietolerancję wobec innych wyznań. Dotyczyło to zwłaszcza katolicyzmu i kalwinizmu, a nawet wyznania braci czeskich. Ostro zwalczano tendencje odśrodkowe w Kościele luterańskim – szwenkfeldianizm i osiandryzm, mimo sympatii dla tego drugiego deklarowanej przez księcia Albrechta. Ponadto przedstawiono wkład protestantyzmu w rozwój oświaty i kultury w Prusach Książęcych. Zwrócono uwagę na wypowiedzi Marcina Lutra, w których zalecał odprawianie nabożeństw w języku zrozumiałym dla wiernych, tak aby mogli w pełni korzystać ze Słowa Bożego. Otwarcie się Kościoła luterańskiego na języki narodowe dało nowy impuls dla rozwoju szkolnictwa i piśmiennictwa. Nowy uniwersytet w Królewcu (1544) kształcił pastorów. Obok niego specjalną troską otoczono szkoły w parafiach. Szacuje się, że w 1528 r. było ich 228. W XVI w. w Królewcu ukazało się drukiem 297 druków w języku łacińskim, 183 w języku niemieckim i 90 w języku polskim. Były to w większości książki o treści religijnej, a więc katechizmy, postylle i śpiewniki.
The objective of the article is to present the place and role of Lutheran Church in Ducal Prussia in 1525–1657. The issue of Lutheran Church’s position with respect to the Prussian state and other denominations is presented as well. The article emphasizes the fact that the Prussian state identified with Lutheran Church by guaranteeing its exclusive rights to practice religious worship in the Duchy of Prussia. Modern historiography has dubbed it “the Lutheran confessionalization”, which meant lack of tolerance for other confessions. This pertained in particular to Catholicism and Calvinism, and even the Bohemian Brethren. Any decentralist tendencies within the Lutheran Church – Schwenkfelders and Osiandrian controversy – were fought ardently, despite sympathy for the latter, declared by Prince Albrecht. Moreover, the article presents the contribution of Lutheranism into development of education and culture in Ducal Prussia. Martin Luther’s statements are pointed out, in which he recommended holding services in a language understandable for the followers, so they could fully benefit from the Word of God. Lutheran Church opening to national languages has become a new stimulus for development of education and writing. New university in Konigsberg (1544) was educating pastors. Besides that, special care was given to parish schools. It is estimated, that in 1528 there were 228 such schools. In 16th century, 297 works in Latin were printed in Konigsberg, 183 in German and 90 in Polish. Those were mainly publications of religious nature – catechisms, postils, and hymnals.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 3.

Tytuł:: Kalki z języka angielskiego w dyskursie religijnym polskich protestantów pentekostalnych
Calques from English as products of religious discourse used by Polish pentecostal protestants
Autorzy:: Bogacz, Karolina
Tematy:: linguistic calques
discourse
protestants
kalka językowa
dyskurs
protestanci; Pokaż więcej
Wydawca:: Uniwersytet Szczeciński. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/1592303.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: The subject studied in this article is phrasems – calques from English that appear in religious discourse used by Polish Pentecostal protestants. In the text 12 phrasems are analyzed. All of them were gathered in informal situations among members of two Polish Pentecostal churches. The article is a trial to point reasons and results of the infl uences of English onto the discourse.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 4.

Tytuł:: Ze studiów nad rolą protestantów w kształtowaniu krajobrazu kulturowego Łodzi
Study on the role of Protestants in shaping the cultural landscape of Łódź
Autorzy:: Kulesza, Mariusz
Tematy:: Protestants
cultural landscape
Łódź
city
protestanci
krajobraz kulturowy
miasto; Pokaż więcej
Wydawca:: Uniwersytet Łódzki. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/18797174.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: Łódź jest miastem, na którego rozwój istotny, a w wielu przypadkach wręcz decydujący, mieli wpływ – obok Polaków – przedstawiciele innych narodowości, religii i kultur. To oni w znacznym stopniu określili specyficzne oblicze miasta. Ważne miejsce w tym procesie zajmowali łódzcy protestanci, głównie niemieckiego pochodzenia, którzy stanowili najbardziej ekspansywny żywioł w rozwijającym się mieście fabrycznym – społeczność najbardziej zorganizowaną, posiadającą własne sprawnie działające instytucje i organizacje oraz prężne ciała społeczne. Musiało to pozostawić ślady we współczesnym krajobrazie miasta. Powszechnie znana jest kariera XIX-wiecznej Łodzi wyrosłej na dynamicznie rozwijającym się przemyśle włókienniczym. Mniej natomiast powszechna jest wiedza o jej obliczu urbanistyczno-architektonicznym oraz o ludziach, którzy je stworzyli i którzy pragnęli, by było ono piękne, wyjątkowe i jedyne w swoim wyrazie. By było „ziemią obiecaną” i „domem rodzinnym”, z którym się utożsamiali.
It has been more than 70 years since Łódź was a multi-ethnic city. But the traces of those days still remain. The characterised objects remind Łódź as it used to be when it was formed by different nations, including Protestants of German descent, who determined its dynamic development, especially after 1914. Today, the most evocative and clear trace of the presence of a multi-ethnic and religiously diverse community are the architectural monuments. They have survived almost intact, except for Jewish temples, which were completely destroyed in 1939–1945. Church buildings, tenement houses, mansions and factories were allowed to arise, as this what the erstwhile Lodzermenschen of different nations and religions wanted. The architecture of Łódź of the 19th and early 20th century shows changing styles, fashions and tendencies, which came here from the artistic centres all over the continent. In the buildings constructed then, we can see an obvious cosmopolitanism, but also unavoidable provincialism. The local bourgeoisie, and the architects they employed, knew and admired the buildings of St. Petersburg, Berlin, Vienna and Wrocław, as well as of the nearby Warsaw. Therefore, they were built according to what was fashionable at the time, what the sponsors liked and what was worth building to make Łódź a fully European city.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 5.

Tytuł:: „Ten Knobloch, ten czosnek, czujemy go w nosie”. Bernardyni polscy a reformacja w XVI wieku
Autorzy:: Sitnik OFM, Aleksander
Tematy:: Protestants
Bernardines
preachers
apostates
Wschowa
protestanci
bernardyni
kaznodzieje
apostaci; Pokaż więcej
Wydawca:: Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/2088345.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: Bernardyni polscy w XVI wieku byli postrzegani, także przez protestantów, jako zdecydowani obrońcy wiary i Kościoła katolickiego. Działalność tę podjęli bardzo wcześnie, bo już w latach 20. XVI wieku. Wykorzystywali w niej tradycyjne metody: kaznodziejstwo, spowiedź, liturgię, pieśń religijną, piastowane funkcje kwestarzy i kapelanów dworskich, organizowanie przyklasztornych bractw religijnych. Dzięki dobremu wykształceniu teologicznemu oraz prowadzeniu życia moralnego na odpowiednim poziomie jedynie trzech znanych z imienia i nazwiska bernardynów przeszło do obozu protestanckiego. Zakonnicy utracili na rzecz protestantów tylko jeden klasztor we Wschowie, a przejęli klasztory pruskie w Lubawie, Barczewie, Nowem, Gdańsku oraz Toruniu po upadłej w okresie reformacji saskiej prowincji zakonnej św. Jana Chrzciciela. W znacznej mierze jest to zasługa prowincjałów, którzy potrafili uchronić klasztory bernardyńskie przed reformacją.
Polish Bernardines of 16th century were perceived, also by Protestants, as determined defenders of the faith and Catholic Church. They took up this duty quite early, starting from the 1520s. They did it by means of proven methods such as preaching, confession, liturgy, religious songs, holding offices of fund-collectors and courtly chaplains, and organising religious brotherhoods near monasteries. Owing to solid theological education and living a moral life on a proper level, there are only three Bernardines known by their names who moved to the Protestant camp. Only one monastery in Wschowa was lost in favour of Protestants. On the other hand, Bernardines took over Prussian monasteries in Lubawa, Barczewo, Nowe, Gdańsk and Toruń after the Saxon monastic St. John the Baptist’s province fell at the time of reformation. It is thanks to provincial ministers that Bernardine monasteries were protected from reformation.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 6.

Tytuł:: Tradycja ratowania uchodźców w południowej Francji. Pomoc Żydom w departamencie Górnej Loary w czasie II wojny światowej na przykładzie miasteczka Le Chambon sur Lignon.
Tradition of rescue for refugees in the southern France. Help for Jews in Haute-Loire during the second world war based on example of village Chambon sur Lignon
Autorzy:: Koprowska, Malwina
Opis:: The thesis Tradition of rescue for refugees in the southern France. Help for Jews in Haute-Loire during the second world war based on example of village Chambon sur Lignon describe the small protestant village in southern France called Chambon sur Lignon who helped Jews during the Second World War. The citizens of this village with their local minister and leadership André Trocmé saved between 3000-5000 Jews from deportation and death in concentration camps.The first chapter concerns geography of the region Auvergne and department Haute-Loire. The second chapter shows the history of Protestants in France from XVI to XX century. Sufferer in the past from religious wars they created “the tradition of hospitality” which influenced their decision to host the Jews and refugees during the Second World War. The third chapter describes the history of Jews in France from XIX century till the end of the Second World War. The fourth chapter is dedicated to the history of village Chambon sur Lignon and their citizens, from medieval ages to the present. The last chapter is the most important because it shows the organization of help for Jews and relations between department hierarchy and Protestants ministers which commanded this action.In 1990 the entire town of Chambon sur Lignon was recognized as "Righteous Among the Nations" by the State of Israel because its citizens risked their lives during the holocaust to save Jews from exterminations by the Nazis.
Praca Tradycja ratowania uchodźców w południowej Francji. Pomoc Żydom w departamencie Górnej Loary w czasie II wojny światowej na przykładzie miasteczka Le Chambon sur Lignon opisuje małe protestanckie miasteczko w południowej Francji zwane Chambon sur Lignon, którego mieszkańcy pomagali Żydom podczas II wojny światowej Wraz ze swoim pastorem André Trocmé ocalili oni od 3000-5000 Żydów przed deportacją i śmiercią w obozach koncentracyjnych.Pierwszy rozdział niniejszej pracy dotyczy geografii regionu Owernia i departamentu Górna Loara. Drugi rozdział pokazuje historię protestantów we Francji od XVI do XX wieku. Kolejne pokolenia doświadczanych w przeszłości wojnami religijnymi hugenotów, stworzyły „tradycję przyjmowania”, która wpłynęła na ich decyzje o przyjęciu Żydów i uchodźców podczas II wojny światowej. Trzeci rozdział opisuje historię Żydów we Francji od XIX wieku do końca II wojny światowej. Czwarty rozdział poświęcony jest historii miasteczka Chambon sur Lignon i jego mieszkańców od czasów średniowiecznych do obecnych. Ostatni rozdział jest najważniejszy, gdyż pokazuje organizacje pomocy Żydom i stosunki między władzą a pastorami, którzy kierowali tą akcją. W 1990 cale miasteczko Chambon sur Lignon zostało odznaczone przez państwo Izrael tytułem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata, ponieważ jego mieszkańcy ryzykowali życie podczas Holokaustu by ocalić Żydów przed eksterminacją przez nazistów.
Dostawca treści:: Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego

Inne

na półce

Skocz do pozycji: 7.

Tytuł:: „Heretykom był barzo sróg, […] tak Iż go młotem heretyków zwali”: święci jako inspiratorzy walki z heterodoksją i strażnicy jedności Kościoła (na przykładzie żywotów świętych Piotra Skargi)
“He was very harsh with heretics […] so that they called him a hammer against heretics”: saints as the proponents of fight against heterodoxy and the guardians of the unity of the church (based on Żywoty Świętych by Piotr Skarga)
Autorzy:: Cybulska-Bohuszewicz, Ewa
Tematy:: dissenters
Protestants
Catholics
saints
Piotr Skarga
innowiercy
protestanci
katolicy
święci; Pokaż więcej
Wydawca:: Łódzkie Towarzystwo Naukowe
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/2048482.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: The article examines Żywoty świętych (The Lives of Saints) by Piotr Skarga and the protagonists’ fight against those whom the author calls the “new heretics”. Written in Polish and rich in persuasive artistic devices that influence the reader’s imagination, Skarga’s book turned out to be an extremely effective tool of re-Catholicization in the Counter-Reformation era. The author vividly describes the stories of God’s chosen ones, showing them as active agents in the eternal battle with Satan, in the text embodied by the “dissenters”. By the power of parenesis and allegoresis, even figures as distant as Moses or the Desert Fathers prefigure Skarga’s model of a saint: the Soldier of Christ who protects the unity of the Church.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 8.

Tytuł:: Specyfika okoliczności granic edukacyjnych i religijnych w Polsce od XVI do XVIII wieku
Autorzy:: Pasierbek, Wit
Tematy:: granice edukacyjne
granice religijne
jezuici
polska XVI-XVII
katolicy
protestanci
unici; Pokaż więcej
Wydawca:: Akademia Ignatianum w Krakowie
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/1198973.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: Tematyka granic edukacyjnych i religijnych odgrywa szczególną rolę w dobie globalizacji, gdyż z jednej strony próbuje się zamazywać wszelakie granice, zmierzając w kierunku liberalizmu i permisywizmu, z drugiej jednak strony poczucie tożsamości, suwerenności i niepowtarzalności zmierza w kierunku jasnego określania granic wszelakich. Autor traktuje o okolicznościach granic w sferze religii, kultury i edukacji w Polsce od XVI do połowy XVIII wieku. Tamte czasy charakteryzowały dwa istotne faktory: najpierw mamy upadek idei średniowiecza i mocne wkraczanie humanizmu i ukierunkowania na człowieka. To naturalnie wyraźnie miało wpływ na charakter religijności. Drugi faktor dotyczy wojen, zarówno na zachodzie, jak na wschodzie Polski. Wprawdzie ziemie zachodnie powoli uzyskiwały pewną stabilność, ale ziemie wschodnie często były najeżdżane z obu stron. By wykazać specyfikę granic edukacyjno-religijnych w ówczesnej Polsce, autor rozpoczął od przedstawienia historii i wpływów religijnych za tym idących. Później przedstawił sytuację szkolnictwa i edukacji w Polsce, dzieląc ją na katolicką, protestancką i uniacką/ortodoksyjną. Rezultatem była analiza wpływów edukacyjnych na ludność na podstawie ich przynależności religijnej. W konkluzji autor zauważył, iż istotą rozważań dotyczących edukacji, kultury, religii są odpowiednie założenia antropologiczne, a konkretnie właściwe rozumienie człowieka, gdyż w tym autor upatruje wszelakie różnice i granice w świecie.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 9.

Tytuł:: Opieka społeczna u protestantów w Polsce w XVI-XVIII wieku
Social care in the milieu of Polish Protestants in XVI-XVIII centuries
Autorzy:: Suracki, Marian
Tematy:: opieka społeczna
protestanci
Polska
ewangelicy
kalwini
arianie
dobroczynność
szpitale
kasy ubogich; Pokaż więcej
Wydawca:: Instytut Wydawniczy Księży Misjonarzy Redakcja "Nasza Przeszłość"
Powiązania:: https://bibliotekanauki.pl/articles/545190.pdf Link otwiera się w nowym oknie
Opis:: W porównaniu do katolików opieka społeczna u protestantów miała bardziej świecki wymiar. Dotyczyło to szczególnie ewangelików augsburskich, u których ciężar pomocy nad potrzebującymi przejęły miasta. Jednocześnie luteranie całkowicie zanegowali koncepcję chrześcijańskiego rozdawnictwa jałmużny i do minimum ograniczyli pole do działań typowo charytatywnych. Z kolei we wspólnotach kalwińskich, również ariańskich i braci czeskich, decydującą rolę we wspomaganiu swoich pauperes, odgrywali możni protektorowie zborów i podległych im ziem. U nich jednak zachowano jałmużnę jako ważny środek działań dobroczynnych, zalecany również na synodach kalwińskich.
Dostawca treści:: Biblioteka Nauki

Artykuł

na półce

Skocz do pozycji: 10.

Tytuł:: Problematyka ochrony pozostałości poniemieckich zborów Kościoła Ewangelickiego Augsburskiego i Helweckiego Wyznania na terenie woj. krakowskiego II RP.
Main problems connected with preservation of postgerman communities of Evangelical Church of the Augsburg Confession and Helvetian Confession in cracow district during II Polish Republic
Autorzy:: Pawlak, Paweł
Opis:: Praca omawia kwestie związane z obiektami niegdyś należącymi do parafii Kościoła Ewangelickiego Augsburskiego i Helweckiego Wyznania. Parafie, których większość zborowników była narodowości niemieckiej, opustoszały po II Wojnie Światowej. W pierwszej części pracy przedstawiam genezę powstania organizacji kościoła, wszystkie akty prawne powołujące go do istnienia a także mające wpływ na jego wewnętrzną organizację i zmiany jakim podlegał przez ponad 150 lat istnienia. Z historycznego punktu widzenia wymieniam jakie czynniki wywoływały takie zmiany, oraz w jaki sposób rzutowały one na jego charakterystykę, oraz unikatowość pośród siedmiu istniejących kościołów protestanckich w czasach dwudziestolecia międzywojennego. W części drugiej skupiam się już na najważniejszej części pracy, czyli na samych pozostałych świadectwach dawnej obecności ewangelików- niemców na terenie województwa krakowskiego w jego granicach z lat 1918-1939. Referuję problemy jakie pojawiają się przy badaniu zróżnicowanego dziedzictwa, jakimi są kościoły, cmentarze, szkoły oraz plebanie, znajdujące się w różnych miejscowościach, takich jak Czermin, Sarnów, Gawłów, Majkowice, Stadła, Gołkowice Dolne, Nowy Sącz i Strzeszyce. Odnośnie obiektów świeckich podstawowymi zagadnieniami są daty ich powstania, pierwotni właściciele (czy były przejmowane przez protestantów, czy też przez nich budowane), oraz dzisiejszy stan zachowania i najnowsze dzieje. Odnośnie cmentarzy, jet to przede wszystkim kwestia dzisiejszego stanu zachowania oraz zagospodarowania. Szkoły i plebanie dotyczą głównie problemy przebudowy, zmian właścicieli i braku dokładnego oznakowania. W zakończeniu sumuję spostrzeżenia dotyczące problemów występujących przy ochronie dziedzictwa niematerialnego jak i materialnego, głównie brak opracowania specjalistycznego obiektów, ich zły stan zachowania lub wysoki stopień przebudowy, brak oznaczeń turystycznych i promowania wiedzy o obiektach. Ostateczną myślą pracy jest postulat o zorganizowanie wszystkich obiektów na tematycznym szlaku turystycznym, który mógłby przyczynić się w znacznym stopniu do ochrony dziedzictwa poniemieckich zborów Kocioła Ewangelickiego Augsburskiego i Helweckiego Wyznania.
Basic topic of bachelor are problems with remains belongings in the past to Evangelical Church of the Augsburg Confession and Helvetian Confession. Communities, which most of members were German, emptied in the end of Second World War. In first part of my bachelor, I referred an origin of this church, all acts which were necessary to create such a structure, which organized internal relations and had changed it through over 150 years of it's existence. From historic point of few, I referred factors which causes this changes, and results of this changes, which determinated unique character of this church, distinctive between seven different church organizations which existed in mid war time in Poland. In second Part of my bachelor, I'm focused on the most important problems connected with remains of post German- protestant parishes which were on Kraków district between 1918- 1939. I referred differential problems connected with objects like churches, cemeteries, schools and vicarages in places like Czermin, Sarnów, Gawłów, Majkowice, Nowy Sącz, Stadła, Gołkowice Dolne and Strzeszyce. About churches, the mains problems are with dates when their were built, who were they served, and today’s condition. About cemeteries, the most important questions are about their condition, and modern development. About schools and vicarages the main problems are with their rebuilt, new owners, and no information signs on them. In lat party of my bachelor, I'm sum up all observations contains to preservation of material and immaterial heritage, especially lack of specialist elaboration for this remains, bad condition or high percent of changes in their material, lack of touristic signs and no movement to popularize knowledge about them. The main idea of my bachelor is to organize a thematic trial, collecting all of objects, which could helped preserve the heritage of post German parishes of Evangelical Church of the Augsburg Confession and Helvetian Confession.
Dostawca treści:: Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego

Inne

na półce

Informacja

Wyszukujesz frazę "Protestanci" wg kryterium: Temat