- Tytuł:
-
Language exponents of deontic modality in the modern Russian language (the womens press material).
Языковые показатели деонтической модальности в современной русской речи (на материале женских журналов).
Językowe wykładniki modalności deontycznej we współczesnym języku rosyjskim (na materiale prasy kobiecej). - Autorzy:
- Wujcik, Aneta
- Opis:
-
Тема настоящей дипломной работы это „Языковые показатели деонтической модальности в современной русской речи (на материале женских журналов)”. Целью работы является комплексное представление маркеров деонтической модальности. Настоящая работа состоит из введения, двух теоретических глав, двух аналитических глав и заключения. Аналитической части предшествуют две главы, посвящeнные теоретическим вопросам. В главе первой представлена история теории речевых актов, основоположниками которой были английский философ Дж. Остин и американский логик Дж. Серль. Первым шагом Дж. Остина при изложении теории речевых актов было выделение перформативных и констативных высказываний. Важным моментом в исследованиях учeного было выделение трeх уровней речевого акта: локуции, иллокуции и перлокуции. Затем англиский философ в своeм курсе лекций представил таксономию речевых актов, выделяя: вердиктивы, экзерситивы, комиссивы, бехавитивы, экспозитивы. В дальнейшем американский логик Дж. Серль преставил другую таксономию иллокутивных актов, которая стала одной из самых популярных классификаций речевых актов. Он выделил: репрезентативы, директивы, комиссивы, экпрессивы и декларации. Учитывая иллокутивную цель Дж. Сeрль выделил ещe 2 вида речевых актов: прямые и косвенные. В первой главе oсобое внимание было обращено на класс директивов. Следующая глава посвящена вопросу категории модальности и одному из еe видов, который является темой данной работы - деонтической модальности. Как замечается в научных трудах, посвящeнных исследованию вышеупомянутой языковой категории, модальность являлась предметом интереса не только лингвистики, но и логики. Именно логикой была дана основная классификация видов модальности, на которую опираются позднейшие исследователи. Логика называет четыре главных вида модальности: алетическую, эпистемическую , временную и деонтическую модальности. Во второй главе представлено также толкование понятия модальности в лингвистике, которое включает больше элементов, чем в логике. Аналитическую часть настоящей дипломной работы представляют третья и четвeртая главы. В них даeтся анализ предложений, содержащих маркеры деонтической модальности. В главе третей был проведeн анализ прямых маркеров данного вида модальности. Общее число проанализированных примеров составляет 110 примеров. Все они принадлежат к необязывающим побудительным речевым актам.Последняя четвeртая глава была посвящена косвенным способам выражения деонтической модальности. Общее число проанализированных примеров составляет 100 примеровПодытоживая проанализированный материал можно назвать следующие результаты проведенного анализа:- наиболее продуктивным полем, как в случае прямых, так и косвенных маркеров деонтической модальности является поле деонтичской обязанности. Это может быть связано с основным значением понятия деонтической модальности, которая по сути своей связана с моралью, общественным долгом, нормами социума,- для выражения значения деонтической обязанности были употреблены только необязывающие побудительные речевые акты. Они на самом деле представляли собой советы и их невыполнение не влечeт никаких последствий. Благодаря тому, перед адресатом открывается возможность совершить или не совершить некоторое действие,- одни и те же маркеры могут быть употреблены для обозначения разных деонтических значений, если добавим к ним отрицательную частицу не.
Tematem niniejszej pracy magisterskiej są „Językowe wykładniki modalności deontycznej we współczesnym języku rosyjskim”. Źródło materiału empirycznego stanowią rosyjskie czasopisma dla kobiet. Analiza materiału empirycznego ma na celu kompleksowe przedstawienie wykładników modalności deontycznej.Niniejsza praca składa się ze wstępu, dwóch rozdziałów teoretycznych, dwóch rozdziałów praktycznych oraz zakończenia. Analiza materiału empirycznego jest poprzedzona dwoma rozdziałami teoretycznymi, z których pierwszy dotyczył historii teorii aktów mowy. Teoria ta została zapoczątkowana przez angielskiego filozofa J. Austina, autora wydanego w 1962 roku działa „How to do things with words”, a następnie rozwinięta i uzupełniona przez amerykańskiego logika J. Searla. Pierwsza wersja teorii J. Austina dotyczyła wypowiedzi, których z punktu widzenia logiki nie można zakwalifikować jako prawdziwe lub fałszywe. Angielski filozof wyróżnił akty performatywne oraz akty konstatacyjne. Dalsza analiza wypowiedzi performatywnych oraz konstatacji doprowadziła badacza do wniosku, iż dana wersja teorii aktów mowy jest nieprecyzyjna, gdyż w zależności od kontekstu niektóre konstatacje mogą być uznane za wypowiedzi performatywne. W kolejnym etapie badań J. Austin wyróżnił 3 aspekty aktu mowy: lokucję, illokucję oraz perlokucję, oraz wydzielił pięć typów wypowiedzi: akty werdyktywne, autorytatywne, komisywne, konduktywne oraz ekspozytywne. Kontynuatorem myśli J. Austina był amerykański logik J. Searle. Zaproponował on odmienną klasyfikację aktów mowy, która stała się jedną z najbardziej znanych taksonomii aktów mowy. Uczony wyróżnił 5 klas aktów mowy: asertywy, dyrektywy, komisywy, deklaratywy oraz ekspresywy. J. Searle podzielił także akty mowy na pośrednie oraz bezpośrednie. W dalszej części pierwszego rozdziału została przedstawiona szczegółowa charakterystyka jednej z klas aktów mowy wyróżnionej przez J. Searla – tzw. dyrektywnych aktów mowy. Kolejny rozdział teoretyczny poświęcony został problemowi kategorii modalności, klasyfikacji rodzajów modalności, wykładnikom modalności w języku rosyjskim oraz modalności deontycznej, będącej tematem niniejszej pracy magisterskiej. Jak wiadomo pojęcie to cieszyło się ogromną popularnością nie tylko w kręgu językoznawstwa, lecz również logiki. To właśnie jej zawdzięczamy podstawową klasyfikację typów modalności, do której w sposób mniej lub bardziej wyraźny nawiązują lingwiści. Logika wyróżnia 4 typy modalności. W dalszej części rozdziału drugiego przedstawione zostało lingwistyczne ujęcie pojęcia modalności.Część badawczą niniejszej pracy stanowią rozdziały trzeci i czwarty. Analiza materiału empirycznego ma na celu opis użycia wykładników modalności deontycznej. Trzeci rozdział został poświęcony formalnym wykładnikom modalności deontycznej, dla których funkcja wykładnika danego typu modalności jest funkcją prymarną. Łącznie zostało przeanalizowanych 110 przykładów niezobowiązujących dyrektywnych aktów mowy. Ostatni rozdział został poświęcony wtórnym wykładnikom modalności deontycznej. Łącznie zostało w nim przeanalizowanych 100 przykładów. Analiza materiału empirycznego pozwoliła na wyciągnięcie następujących wniosków, dotyczących modalności deontycznej: - najbardziej produktywnym polem znaczeniowym, zarówno w przypadku formalnych jak i wtórnych wykładników modalności deontycznej, jest pole deontycznego obowiązku, - aby wyrazić powyższe znaczenie nadawcy posługiwali się wyłącznie niezobowiązującymi dyrektywnymi aktami mowy, takimi jak rada,- te same wykładniki mogą zostać użyte dla wyrażenia różnych znaczeń modalnych, jeżeli tylko będą występować z wykładnikiem zaprzeczenia: partykułą nie.
The subject of this dissertation is “Language exponents of deontic modality in the modern Russian language (the women's press material)”. The analysis of empirical material was to present a comprehensive deontic modality exponents. This paper consists of an introduction, two theoretical chapters, two practical chapters and the completion. The first is a history of the theory of speech acts. This theory was initiated by the English philosopher J. Austin, the author published in 1962, the work of "How to do things with words", and then developed and completed by the American logic of J. Searle. English philosopher distinguished performative acts and constatantion acts. In the next stage of research, J. Austin singled out three aspects of the speech act: locution, illocution and perlocution. Taxonomy types of expression J. Austin includes: verdictive , authoritative, commissive, conductive and expositive acts. J. Austin's thought were continued by an American logician J. Searle. He suggested a different classification of speech acts, which became one of the most well-known taxonomy of speech acts. The scholar has distinguished five classes of speech acts: assertives, that notice stating, the directives, commissives, expressives and declaratives. J. Searle's speech acts were shared by the indirect and direct. Later in the first chapter there was presented a detailed characterization of one class of speech acts distinguished by J. Searle - so called of directive speech acts. Another chapter is devoted to the theoretical problem of modality categories, the classification of types of modalities, modality exponents in Russian and deontical modality, which is the subject of this thesis. As well known concept enjoyed great popularity not only in the circle of linguistics, but also in logic. This what we owe its a basic classification of types of modalities, which in a more or less explicitly refer to linguists. Logic distinguishes four types of modalities: alethic, epistemic, time, deontic. In the next section of the second set there was the linguistic approach to the concept of modality. Research part of this work is the third and fourth chapter. The analysis of empirical material was intended to describe the use of deontic modality markers. The third chapter is devoted to the formal exponents of deontic modality for which the function of the exponent of the type of modality is a function of primary. A total of 110 examples have been considered non-binding of directive speech acts. The last chapter is devoted to the secondary deontic modality exponents. In this section analysis of the subjects was 100 examples. The analysis of empirical material allowed us to draw the following conclusions regarding the deontic modalities :- The most productive field of meaning, both in formal and informal deontic modalities exponent field is deontic obligation,- To express this meaning sender had used only directives speech acts, such as advice,- The same exponents can be used to express different meanings of modal, if they only occur with an exponent of denial: a particle ,,not”. - Dostawca treści:
- Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego
Inne