- Tytuł:
- Zasada przyjemności i „cicha robota” popędów śmierci. Dylematy późnej teorii popędów Freuda
- Autorzy:
- Dybel, Paweł
- Tematy:
-
popędy życia
popędy śmierci
zasada przyjemności
zasada rzeczywistości
jouissance
objet petit a
Eros
Tanatos
nirwana
life drives
death drives
pleasure principle
reality principle
Thanatos
Nirvana - Pokaż więcej
- Wydawca:
- Polska Akademia Nauk. Instytut Filozofii i Socjologii PAN
- Powiązania:
- https://bibliotekanauki.pl/articles/60607752.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
- Opis:
-
W artykule wskazuję na specyficzny sposób, w jaki Freud w eseju Poza zasadą przyjemności ujął relację między popędami życia (Erosem) i popędami śmierci (Tanatosem), zmieniając swoje dotychczasowe podejście do popędów seksualnych i do związanej z nimi zasady przyjemności. Wykazuję, że podstawowe założenia jego teorii popędów zaprezentowanej w tym artykule to: (1) przyznanie popędom śmierci ontologicznego prymatu nad popędami życia, oraz (2) wykazanie, że te dwie grupy popędów nie są sobie przeciwstawne, ale stanowią dwie powiązane ze sobą w sposób organiczny strony procesu życia. Popędy życia sprawiają jedynie, że Tanatos osiąga swój regresywny cel (powrót na poziom materii nieorganicznej) na okrężnej drodze. To znaczy życie jest tylko wydłużoną drogą ku śmierci.
Ostatecznie zatem proces życia przebiega w regresywnym rytmie Tanatosa, który wykonuje w nim bezszelestnie swoją robotę, aby w końcu osiągnąć stan nirwany, wyciszenia wszystkich napięć. Stan ten kojarzony zarazem, paradoksalnie, z najwyższą postacią przyjemności, uzyskaną w punkcie, w którym popędy życia i śmierci spotykają się ze sobą. Natomiast zmysłowa przyjemność, na której uzyskanie nastawione są popędy seksualne stanowi jedynie zewnętrzny, uboczny produkt tego procesu, który wprawdzie szczególnie rzuca się w oczy, ale tak naprawdę w określonym przez regresywny ruch Tanatosa procesie życia jego znaczenie jest drugorzędne.
In this article, I point out the specific way in which Freud, in Beyond the Pleasure Principle, conceived the relationship between the life drives (Eros) and the death drives (Thanatos), changing his previous approach to sexual drives and to the pleasure principle associated with them. I show that the basic assumptions of his theory of drives presented in this article are (1) to grant the death drives ontological primacy over the life drives, and (2) to demonstrate that these two groups of drives are not opposed to each other, but are rather two organically related sides of the life process. The drives of life only make Thanatos achieve its regressive goal (return to the level of inorganic matter) on a circular path. That is, life is only an extended path toward death. Ultimately, therefore, the process of life proceeds in the regressive rhythm of Thanatos, which silently does its work in it to finally reach the state of Nirvana, the quieting of all tensions. At the same time, this state is paradoxically associated with the highest form of pleasure, obtained at the point where the drives of life and death meet. On the other hand, the sensual pleasure that the sexual drives are oriented toward obtaining is only an external, by-product of this process. Although it is particularly eye-catching, its significance in the process of life as defined by the regressive movement of Thanatos is secondary. - Dostawca treści:
- Biblioteka Nauki
Artykuł