Informacja

Drogi użytkowniku, aplikacja do prawidłowego działania wymaga obsługi JavaScript. Proszę włącz obsługę JavaScript w Twojej przeglądarce.

Wyszukujesz frazę "zapadlisko" wg kryterium: Temat


Tytuł:
Clay minerals of Miocene evaporites of the Carpathian region, Ukraine
Minerały ilaste w ewaporatach mioceńskich regionu karpackiego, Ukraina
Autorzy:
Bilonizhka, P.
Iaremchuk, I.
Hryniv, S.
Vovnyuk, S.
Tematy:
clay minerals
Miocene evaporites
Carpathian Foredeep
Transcarpathian Trough
Ukraine
minerały ilaste
ewaporaty miocenu
zapadlisko przedkarpackie
zapadlisko zakarpackie
Ukraina
Pokaż więcej
Wydawca:
Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/2062182.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
Based on previously published XRD and DTA-TG data, the clay mineral assemblages composition of water-insoluble residue of Miocene evaporites of the Ukrainian Carpathian region is presented. Data on the composition of pelitic fraction minerals were obtained from studies of Egerian–Eggenburgian and Badenian evaporites of the Carpathian Foredeep, namely gypsum, rock salt and potash salts of the Stebnyk and Kalush-Holyn’ deposits, and rock salt from the Transcarpathian Trough. In the gypsum facies, the clay minerals are mainly allogenic and are represented by dioctahedral smectite, illite and chlorite, while authigenic minerals such as trioctahedral smectite and illite are present in minor amounts. Clay minerals of rock salt facies are represented by illite, chlorite and mixed-layer illite-smectite in Egerian–Eggenburgian rock salt. In Badenian rock salt, smectite, corrensite and mixed-layer chlorite-smectite are also present. In potash facies deposits, only illite and chlorite occur. The degree of transformation of clay minerals depends upon basin brine concentration. As the brine concentration increases, the mineral assemblage changes towards vanishing of swelling clay minerals. Volcanic activity had also a great impact on clay minerals composition – pyroclastic material alteration resulted in the occurrence of smectite, corrensite and mixed-layer chlorite-smectite in the Badenian rock salt.
Skład asocjacji minerałów ilastych ewaporatów mioceńskich karpackiego regionu Ukrainy podsumowano na podstawie opublikowanych wyników badań dyfraktometrycznych i termicznych ewaporatów egeru–eggenburgu i badenu zapadliska przedkarpackiego, a mianowicie gipsu, soli kamiennej i soli potasowej z Stebnyka i Kałuszu, a także badeńskiej soli kamiennej z Sołotwyna i Mukaczewa (Zakarpacie). W ewaporatach facji gipsowej dominują alogeniczne minerały ilaste (smektyt dyoktaedrychny, chloryt i illit), a autigeniczne minerały (smektyt tryoktaedrychny, illit oraz minerały mieszanopakietowe) są obecne w małych ilościach. Minerały ilaste facji soli kamiennej egeru–eggenburgu zawierają illit, chloryt i mieszanopakietowy illit-smektyt, a w soli kamiennej badenu, oprócz tych minerałów, obecne są jeszcze smektyt, korensyt oraz minerał mieszanopakietowy chloryt-smektyt. W solach potasowych z minerałów ilastych występują tylko illit i chloryt. Stopień transformacji minerałów ilastych w ewaporatach regionu karpackiego zależy od stężenia solanek basenu ewaporatowego w czasie ich depozycji. Wraz ze wzrostem koncentracji solanek asocjacje minerałów ilastych zmieniają się w kierunku zmniejszenia ilości smektytu i mieszanopakietowych faz i uporządkowania ich struktury. Istotny wpływ na skład minerałów ilastych ma aktywność wulkaniczna – materiał piroklastyczny zamienia się w smektyt, korensyt i mieszanopakietowy chloryt-smektyt, które występują w badeńskiej soli kamiennej.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Mioceńskie alabastry z zapadliska przedkarpackiego - występowanie i zastosowanie
The Miocene alabaster gypsum of the Carpathian Foredeep - occurrence and application
Autorzy:
Śliwa, T.
Tematy:
alabaster
Małopolska
miocen
zapadlisko przedkarpackie
Miocene
Carpathian Foredeep
Pokaż więcej
Wydawca:
Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie. Wydawnictwo AGH
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/183405.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
Alabaster is rock raw material applied as decorative stone since the middle ages in monumental architecture of Cracow and Małopolska. The way of using it is diversified in the time, sources of the origin are unknown or not entirely explained. This architectural stone was quarried in Łopuszka Wielka and is mined in the Ukrainian part of the Carpathian Foredeep.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Przykład budowy heterolitologicznych pułapek złożowych w NW części zapadliska przedkarpackiego
Example of the construction of heterolitological reservoir traps in the NW part of the Carpathian Foredeep
Autorzy:
Miziołek, M.
Tematy:
pułapka złożowa
zapadlisko przedkarpackie
paleokras
trap reservoir
foredeep
paleokarst
Pokaż więcej
Wydawca:
Instytut Nafty i Gazu - Państwowy Instytut Badawczy
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/1835251.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
W północno-zachodniej części zapadliska przedkarpackiego występują złoża gazu i ropy naftowej, dla których pułapkę złożową stanowią zróżnicowane litologicznie i stratygraficznie utwory jury, kredy oraz miocenu. Układ poszczególnych poziomów litologicznych, następstwa warstw, zjawisk erozyjnych i procesów sedymentacyjnych spowodowały, że ich wzajemne relacje w obrębie złoża heterogenicznego są zupełnie inne niż w przypadku tradycyjnych złóż mioceńskich. W tym konkretnym przypadku przeanalizowano złoże gazu w rejonie Swarzów–Dąbrowa Tarnowska, dla którego skałami zbiornikowymi były wapienie jury, piaskowce cenomanu oraz wapienie turonu. Główny nacisk położono na niedoceniane utwory jury oraz formy krasowe, które mogą tu występować w strefie złożowej, a których dotychczas nie uwzględniano jako przestrzeni zbiornikowej w złożach tej części zapadliska. Przedstawiono też, jak opróbowanie i sposób rozwiercania złoża mogą poprawić i ułatwić eksploatację tego typu złoża.
In the north-western part of the Carpathian Foredeep, hydrocarbon reservoirs have developed within lithological and stratigraphic traps of Jurrasic, Cretaceous and Miocene strata. The interrelationship between the sedimentation and erosion processes within heterogenous reservoirs is different from other classic Miocene gas fields. The article describes the results of an analysis of a gas field located in Swarzów–Dąbrowa Tarnowska area, where reservoir rocks are represented by Jurrasic limestones, Cenomanian sandstones and Turonian limestones. Particular emphasis was put on underestimated Jurrasic sediments and karst forms, which may be present in the productive zone and which have not been yet considered as reservoir areas in this part of the Carpathian Foredeep. The influence of testing and drilling on exploitation improvement within that type of the reservoir was also presented.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Triasowy zbiornik wód termalnych w północnej strefie Tarnowa – parametry hydrogeotermalne i perspektywy wykorzystania
Triassic reservoir of thermal waters in the northern zone of Tarnów – hydrogeothermal parameters and perspectives of use
Autorzy:
Bujakowski, W.
Barbacki, A.
Tematy:
geotermia
zapadlisko przedkarpackie
Tarnów
trias
geothermal
Carpathian Foredeep
Triassic
Pokaż więcej
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/394850.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
W artykule przedstawiono studium dotyczące możliwości wykorzystania energii geotermalnej w obszarze znajdującym się na obszarze zapadliska przedkarpackiego w rejonie Tarnowa. Podano informację na temat budowy geologicznej analizowanej strefy oraz dokonano charakterystyki triasowego zbiornika wód termalnych, najbardziej interesującego w tym rejonie. Analiza została wykonana na podstawie parametrów hydrogeotermalnych (temperatura, mineralizacja, porowatość, przepuszczalność, wydajność), które uzyskano z otworów geologicznych i naftowych zlokalizowanych w strefie miasta oraz na terenach przyległych. W wyniku analizy oszacowano potencjalne zasoby energetyczne. Wykazano, że najlepsze perspektywy dla rozwoju geotermii w analizowanym obszarze stwarza wykorzystanie tego zbiornika głównie w aspekcie balneorekreacji.
This work is a study on the possibility of using geothermal energy in the area of the Carpathian Foredeep in the Northern area of Tarnów. The information presents the geological structure of the analyzed area along with the characteristics of the Triassic thermal water reservoir, the most interesting in the region. The analysis was conducted on the basis of hydrogeothermal parameters (temperature, mineralization, porosity, permeability, efficiency), which were obtained from the geological and petroleum wells located in the zone of the city and adjacent areas. The analysis estimated potential energy resources. It was pointed out that the best prospects for the development of geothermal energy in the analyzed reservoir makes use in terms of balneo-recreation.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Mioceńskie poziomy tufitowe z otworów wiertniczych Busko (Młyny) PIG-1 i Kazimierza Wielka (Donosy) PIG-1
Miocene tuffite levels from the Busko (Młyny) PIG-1 and Kazimierza Wielka (Donosy) PIG-1 boreholes
Autorzy:
Bukowski, K.
Tematy:
tufity
miocen
geochemia
zapadlisko przedkarpackie
tuffites
Miocene
geochemistry
Carpathian Foredeep
Pokaż więcej
Wydawca:
Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/2061966.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
Szczegółowo scharakteryzowano poziomy tufitowe z mioceńskich utworów zapadliska przedkarpackiego występujących w otworach wiertniczych Busko (Młyny) PIG-1 i Kazimierza Wielka (Donosy) PIG-1. Badania mineralogiczno-petrograficzne tufitów wykonano pod mikroskopem optycznym i skaningowym z zastosowaniem analizy SEM-EDS. Skład chemiczny całych próbek tufitów oznaczono metodami ICP i INAA. Wyniki badań wykazały, że poszczególne poziomy tufitowe różnią się między sobą składem chemicznym szkliwa, udziałem plagioklazów zasadowych, wielkością poszczególnych składników ziarnowych i obecnością charakterystycznych minerałów skałotwórczych (np. biotytu, kwarcu piroklastycznego, skaleni potasowych). Normalna gradacja ziaren i laminacja tufitów wskazują, że utworzyły się one w wyniku sedymentacji popiołu wulkanicznego w warunkach morskich. Stopień zachowania minerałów piroklastycznych w tufitach odzwierciedla zmiany geochemiczne środowiska depozycji. Pierwszy poziom tufitowy serii nadewaporatowej jest najbardziej rozprzestrzeniony, a występujące w nim składniki piroklastyczne mają charakterystyczny skład chemiczny. Może być on stosowany do korelacji osadów zapadliska przedkarpackiego.
The paper presents detailed description of the tuffite levels from the Busko (Młyny) PIG-1 and Kazimierza Wielka (Donosy) PIG-1 boreholes (Miocene, Carpathian Foredeep). Mineral and petrographic composition of the tuffites was examined with a polarizing microscope and a scanning electron microscope (SEM-EDS). Chemical composition of whole rock samples was determined with the ICP and INAA methods. Research has shown that the tuffite levels differ in terms of the chemical composition of glass, alkaline plagioclase content, grain size of the components and content of typical rock-forming minerals (e.g. biotite, pyroclastic quartz and potassium feldspar). Normal gradations and lamination of the tuffites indicate that they originated as a result of sedimentation of volcanic ash in marine conditions. Degree of preservation of pyroclastic minerals in the tuffites reflects changes in the geochemical environment of deposition. The first tuffite level above the evaporites, the most widespread and with characteristic chemical composition of pyroclastic components, can be applied in the correlation of deposits in the Carpathian Foredeep.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Środowisko hydrogeologiczne utworów badenu zachodniej części zapadliska przedkarpackiego
Hydrogeological environment of the Badenian formation in the western part of the Carpathian Foredeep
Autorzy:
Różkowski, A.
Tematy:
środowisko hydrogeologiczne
baden
zapadlisko przedkarpackie
hydrogeological environment
Badenian
Carpathian Foredeep
Pokaż więcej
Wydawca:
Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/2062833.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
W artykule przedstawiono wyniki badań środowiska hydrogeologicznego utworów badenu występujących w zapadlisku przedkarpackim w SW części Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. Podsumowano wyniki badań w odniesieniu do budowy geologiczno-strukturalnej, właściwości hydrogeologicznych skał, układu pola hydrodynamicznego oraz środowiska hydrogeochemicznego badenu. Stwierdzono występowanie typowej dla basenów sedymentacyjnych strefowości hydrodynamicznej i hydrochemicznej. Pionowa strefowość hydrochemiczna zaznacza się wzrostem mineralizacji wód od 0,9 do 57 g/dm3 oraz zmianą typów chemicznych wód: HCO3-Cl-Na - Cl-Na - CI-Na-Ca. Zaobserwowano występowanie grawitacyjnego systemu przepływu w strukturach zrębowych oraz w głębokich rowach tektonicznych izolowanych systemów hydraulicznych wód synsedymentacyjnych. Geneza wód potwierdzona została wynikami badań izotopowych.
Hydrogeological environment of the Badenian molasse formation in the south-western part of the Upper Silesian Coal Basin is described in this paper. Groundwater environment was analysed taking into account the geological structure of the sedimentary basin, hydraulic properties of rocks, development of hydrodynamic field and the results of hydrochemical, isotopic and dissolved gases investigations. Hydrodynamic and hydrochemical zonation is typical of sedimentary basins. Hydrochemical zonation of the study area is characterized by the increase of water mineralization with depth from 0.9 to 57 g/dm3, and the water chemical type change: HCO3-Cl-Na - Cl-Na - Cl-Na-Ca. Within the horst structures where thickness of the Badenian formation is reduced, a gravitational flow system takes place. In the tectonic grabens, at the depth below 500 m, buried synsedimentary waters were discovered.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Coal and dispersed organic matter in the Miocene sediments of the Upper Silesian Coal Basin (Poland) – new data
Węgiel i rozproszona substancja organiczna w osadach miocenu Górnośląskiego Zagłębia Węglowego (Polska) – nowe dane
Autorzy:
Krzeszowska, Ewa
Gonera, Małgorzata
Tematy:
organic matter
Miocene
Carpathian Foredeep
materia organiczna
miocen
zapadlisko przedkarpackie
Pokaż więcej
Wydawca:
Polska Akademia Nauk. Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN
Powiązania:
https://bibliotekanauki.pl/articles/2173856.pdf  Link otwiera się w nowym oknie
Opis:
The paper presents new data on the Miocene development within the Upper Silesian Coal Basin. The Miocene succession of the study area is characterized by high thickness and highly variable lithology. In the Miocene sediments of the studied area, the presence of organic matter in the form of a coal layer, coal crumbs, and dispersed organic matter has been found. The research focused mainly on the analysis of organic matter in terms of its origin, degree of coalification, and depositional environment. The degree of coalification of organic matter was determined by the huminite/vitrinite reflectance. The hard brown coal layer with a thickness of about eight meters was identified within the Kłodnica Formation. Based on the textural properties and degree of coalification, brown coal was classified as dull brown coal and bright brown coal. Organic matter in the form of coal crumbs and dispersed organic matter were found within a package clastic sedimentary. On the basis of petrographic analysis, two types of allochthonous organic matter with different degrees of coalification were identified. The coal clasts are mainly of Carboniferous origin, while the Miocene redeposited brown coal grains dominate within the dispersed organic matter. Coal fragments and dispersed organic matter derived from the Miocene brown coal were also found within the black claystones. The study of organic matter of the Miocene sediments in the Upper Silesian Coal Basin showed both its autochthonous and allochthonous origins.
W pracy przedstawiono nowe dane dotyczące rozwoju miocenu w obrębie Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. Sukcesję mioceńską na obszarze badań charakteryzuje duża miąższość i bardzo zmienna litologia. W osadach miocenu badanego obszaru stwierdzono obecność materii organicznej w postaci warstwy węgla, okruchów oraz rozproszonej materii organicznej. Badania koncentrowały się głównie na analizie materii organicznej pod kątem jej pochodzenia, stopnia uwęglenia oraz środowiska depozycji. Stopień uwęglenia materii organicznej oznaczono na podstawie refleksyjności huminitu/witrynitu. W obrębie Formacji Kłodnickiej zidentyfikowano warstwę twardego węgla brunatnego o miąższości około ośmiu metrów. Na podstawie właściwości teksturalnych i stopnia uwęglenia węgiel brunatny zaklasyfikowano jako węgiel brunatny twardy matowy i węgiel brunatny twardy błyszczący. Substancja organiczna w postaci okruchów węgla i rozproszonej substancji organicznej zidentyfikowana została w obrębie pakietu klastycznych skał okruchowych. Na podstawie analizy petrograficznej zidentyfikowano dwa rodzaje allochtonicznej materii organicznej o różnym stopniu uwęglenia. Okruchy węgla są głównie pochodzenia karbońskiego, natomiast w rozproszonej materii organicznej dominują redeponowane ziarna mioceńskiego węgla brunatnego. Okruchy węgla i rozproszoną materię organiczną pochodzącą z mioceńskiego węgla brunatnego stwierdzono również w czarnych iłowcach. Badania materii organicznej osadów mioceńskich w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym wykazały zarówno jej autochtoniczne, jak i allochtoniczne pochodzenie.
Dostawca treści:
Biblioteka Nauki
Artykuł
Tytuł:
Gypsum – anhydrite transformations in Wieliczka salt mine and their documentation
Przeobrażenia gips – anhydryt w kopalni soli „Wieliczka” i ich dokumentacja
Autorzy:
Dymek, Roksana
Opis:
Evaporites as chemical deposits easily undergo processes of transformation. The most common example is the transformation of gypsum to anhydrite, observed in different depositional environments. Gypsum - calcium sulfate dihydrate (CaSO4∙2H2O) is replaced by anhydrite in the process of dehydration, both on surface and at great depths. The reverse process of anhydrite hydration is called gypsification.The samples of anhydrite and gypsum come from different parts of Wieliczka salt deposit. Calcium sulfates occur in Wieliczka in variety of macroscopic morphological forms. Anhydrite forms nodules (individual nodules, group of nodules forming a layer) and layers (the regular layer, enterolithic veins, elongated aggregates, wrapped claystones). Gypsum occurs as alabaster and secondary veins of fibrous and microcrystalline gypsum.The study of chemical composition (SEM-EDS), FTIR spectroscopic analysis and X-ray diffraction analysis showed dominance of the two mineral phases (gypsum, anhydrite). The intermediate phase – bassanite is not observed.Microscopic observations (polarizing microscope, scanning microscope) helped in understanding of the internal structure of various morphological forms of anhydrite and gypsum. Anhydrite crystals have stubby or tabular habits and are usually strongly deformed. Nodular anhydrite forms are composed of many zoned clots. The clot consists of anhydrite central part and of gypsum rim. During the study three types of gypsum rims were distinguished: 1 – rim of microcrystalline gypsum, 2 – rim of massive gypsum crystals with anhydrite relics, 3 – double rim: a first rim of microcrystalline gypsum, surrounding directly the anhydrite core, and a second external rim, formed of massive gypsum crystals, with relics of anhydrite. A new model of rims formation, associated with the processes of dehydration-hydration and recrystallization, has been proposed. Gypsum crystals have columnar habit, fibrous (fibrous gypsum) or fine columnar (alabaster gypsum). Origin of secondary gypsum is also associated with transformations of gypsum and anhydrite.
Ewaporaty jako osady chemiczne z dużą łatwością ulegają procesom przeobrażenia. Najpopularniejszym przykładem jest przemiana gips – anhydryt, obserwowana w różnych środowiskach depozycyjnych. Gips – dwuwodny siarczan wapnia (CaSO4∙2H2O), zarówno w warunkach powierzchniowych, jak i na dużej głębokości, ulega procesowi anhydrytyzacji (zastępowanie gipsu przez anhydryt) na drodze dehydratacji. Proces odwrotny nosi nazwę gipsyfikacji i polega na uwodnieniu anhydrytu. Próbki anhydrytu oraz gipsu pochodziły z dwóch różnorodnie wykształconych części wielickiego złoża solnego (część bryłowa i część pokładowa). Wyróżniono różne formy morfologiczne występowania siarczanu wapnia. Anhydryt ma postać charakterystycznych gron (grona indywidualne, grona tworzące wkładkę) oraz warstw (regularne warstwy, trzewiowce, wydłużone agregaty, otulone iłowcem). Gips natomiast występuje w postaci alabastru (gipsu drobnokrystalicznego) oraz wypełniających spękania wtórnych żył gipsu włóknistego i mikrokrystalicznego. Badania składu chemicznego (SEM-EDS), analizy dyfraktometryczne i spektroskopowe wykazały obecność dwóch faz mineralnych, gipsu i anhydrytu. Nie obserwuje się natomiast fazy pośredniej – bassanitu.Obserwacje mikroskopowe (mikroskop polaryzacyjny, mikroskop skaningowy) pozwoliły na poznanie budowy wewnętrznej wyróżnionych form morfologicznych. Kryształy anhydrytu o pokroju listewkowym są najczęściej silnie zdeformowane. Formy groniaste anhydrytu składają się z wielu gruzłów o budowie strefowej. Gruzeł składa się z centralnej części anhydrytowej oraz z obwódki gipsowej. Podczas badań wyróżniono 3 typy obwódek gipsowych: 1 – obwódka z gipsu mikrokrystalicznego, 2 – podwójna obwódka gipsowa: pierwsza obwódka z gipsu mikrokrystalicznego, otaczająca bezpośrednio jądro anhydrytowe oraz druga obwódka utworzona z masywnych kryształów gipsu, z reliktami anhydrytu, otaczająca gruzeł z zewnątrz, 3 – obwódka z masywnych kryształów gipsu z reliktami anhydrytu. Powstawanie wszystkich typów obwódek związane jest z procesami dehydratacji-hydratacji oraz rekrystalizacji. Zaproponowano schemat powstawania tychże obwódek. Kryształy gipsu mają pokrój igiełkowy (gips włóknisty) lub krótkosłupkowy (gips alabastrowy). Geneza gipsu wtórnego również związana jest z przeobrażeniami gipsu i anhydrytu
Dostawca treści:
Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego
Inne

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim komputerze. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies